15 października Prezydent RP podpisał Ustawę z 26 września 2025 r. o zmianie ustawy — Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw. Wprowadza ona istotne zmiany w sposobie liczenia okresów zatrudnienia zaliczanych do stażu pracy. Nowe przepisy w Ustawie z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy mają zlikwidować nierówności w traktowaniu pracowników ze względu na rodzaj wcześniej podejmowanej przez nich aktywności zawodowej.

W przypadku instytucji kultury zmiany zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2026 r. a to oznacza, że już dziś trzeba pomyśleć o zabezpieczeniu środków finansowych w planie finansowym na przeliczone od nowa staże pracy i zwiększone dodatki stażowe oraz nieplanowane na obecną chwilę nagrody jubileuszowe.

Do okresu zatrudnienia będą wliczane okresy prowadzenia przez osobę fizyczną pozarolniczej działalności oraz okresy pozostawania osobą współpracującą z osobą fizyczną prowadzącą tę działalność, za które zostały opłacone składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe lub wypadkowe.

Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się (art. 8 ust. 6 Ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych):

1. osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów Ustawy z 6 marca 2018 r. — Prawo przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych, z wyjątkiem tzw. działalności nierejestrowanej;
2. twórcę i artystę;
3. osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu:
   • a) w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne;
   • b) z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych;
4. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej;
5. akcjonariusza prostej spółki akcyjnej wnoszącego do spółki wkład, którego przedmiotem jest świadczenie pracy lub usług;
6. komplementariusza w spółce komandytowo-akcyjnej;
7. osobę prowadzącą publiczną lub niepubliczną szkołę, inną formę wychowania przedszkolnego, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów Ustawy z 14 grudnia 2016 r. — Prawo oświatowe.

Do okresu zatrudnienia będą również wliczane okresy:

1. wykonywania przez osobę fizyczną umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 734 i n. oraz art. 750) stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;
2. wykonywania przez osobę fizyczną umowy agencyjnej;
3. pozostawania przez osobę fizyczną osobą współpracującą z osobą, o której mowa w pkt 1 lub 2;
4. pozostawania przez osobę fizyczną członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej;
5. pozostawania przez osobę fizyczną członkiem spółdzielni kółek rolniczych

— w których ta osoba fizyczna podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Do okresu zatrudnienia wlicza się okres zawieszenia działalności gospodarczej przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, za który zostały opłacone składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. To samo dotyczy osoby współpracującej jeśli zostały za nią w tym czasie opłacone składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.

Do okresu zatrudnienia wlicza się udokumentowany okres wykonywania pracy zarobkowej na innej podstawie niż stosunek pracy przebyty za granicą.

Okresy wliczane do okresu zatrudnienia będą potwierdzane przez osobę fizyczną m.in. zaświadczeniem Zakład Ubezpieczeń Społecznych (w zależności od rodzaju okresu zatrudniania), o:

1. opłaceniu za dany okres składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe lub wypadkowe z danego tytułu;
2. podleganiu ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym;
3. zgłoszeniu do ubezpieczenia zdrowotnego.

Wniosek o wydanie zaświadczenia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych składa osoba fizyczna, której okresy będą podlegały wliczeniu do okresu zatrudnienia, w postaci elektronicznej za pomocą profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Pracownicy mają dwa lata na doniesienie stosownych dokumentów.