Trwa nabór zgłoszeń do Działania 1. „Rewitalizacja i zrównoważone zarządzanie dziedzictwem kulturowym z aktywnym udziałem społeczności lokalnej” oraz Działania 2. „Zwiększenie udziału społeczności w zróżnicowanej lokalnej scenie kulturalnej” Programu „Kultura”. Inicjatywa jest finansowana ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Norweskiego Mechanizmu Finansowego. Budżet projektu wynosi 106 mln euro.

Program „Kultura” został przygotowany we współpracy z partnerami z Norwegii i Islandii, Norweską Radą Sztuki, Norweskim Dyrektoriatem ds. Dziedzictwa Kulturowego oraz Islandzkim Centrum Badań.

Nadrzędnym celem inicjatywy jest zwiększenie uczestnictwa w kulturze, wspieranie różnorodności w sztuce i kulturze oraz troska o lokalne dziedzictwo. Tegoroczna edycja programu ma także za zadanie wsparcie inicjatyw realizowanych w mniejszych i średnich miastach, lokalnych instytucjach kultury oraz reagowanie na aktualne wyzwania związane z dostępnością kultury, kryzysem wartości, zmianami klimatu, a także potrzebą budowania spójności społecznej i odporności wspólnot.

W ramach Programu „Kultura” wsparciem zostaną objęte dwa działania: Działanie 1. „Rewitalizacja i zrównoważone zarządzanie dziedzictwem kulturowym z aktywnym udziałem społeczności lokalnej” oraz Działanie 2. „Zwiększenie udziału społeczności w zróżnicowanej lokalnej scenie kulturalnej”.

W ramach działania pierwszego przewidziano wsparcie dla renowacji i adaptacji obiektów zabytkowych na nowoczesne, dostępne i wielofunkcyjne instytucje kultury. Co najmniej 25 procent budżetu każdego projektu musi zostać przeznaczone na działania obejmujące m.in. zachowanie i promocję niematerialnego dziedzictwa, ochronę i promocję tradycyjnych praktyk oraz ginących zawodów, pracę z lokalnymi społecznościami oraz budowanie partnerstw.

Projekty w tym działaniu będą realizowane w miastach liczących poniżej 500 000 mieszkańców.

O dofinansowanie mogą ubiegać się samorządowe instytucje kultury, jednostki samorządu terytorialnego działające na rzecz samorządowych instytucji kultury oraz organizacje pozarządowe prowadzące działalność w sektorze kultury.

Drugie działanie obejmuje zarówno projekty związane z organizacją festiwali, koncertów, wystaw i spotkań, jak również nowe działania dotyczące profesjonalizacji sektora kultury, w tym konferencje branżowe, szkolenia, rezydencje artystyczne oraz rozwój kompetencji, w tym kompetencji cyfrowych. Projekty muszą być realizowane w partnerstwie z podmiotami z państw-darczyńców. Dodatkowo partnerami mogą być również podmioty z Polski, Ukrainy i innych państw-beneficjentów EOG.

Istotną zmianą w porównaniu z wcześniejszymi edycjami programów jest zwiększone wsparcie dla organizacji pozarządowych, dla których zagwarantowano co najmniej 30 % środków. Wkład własny NGO w tym działaniu wyniesie jedynie 5 %.

O dofinansowanie mogą ubiegać się publiczne instytucje kultury, jednostki samorządu terytorialnego działające w imieniu samorządowych instytucji kultury, szkoły i uczelnie artystyczne, organizacje pozarządowe działające w sektorze kultury, małe i średnie przedsiębiorstwa.

Każdy wnioskodawca może złożyć maksymalnie dwa wnioski w ramach naboru.

Budżet Działania 1. wynosi 64,5 mln euro. Minimalna wartość grantu to 1 mln euro, a maksymalna 3,5 mln euro. Na dofinansowanie projektów w ramach Działania 2. przeznaczono 3,5 mln euro. Kwota dofinansowania pojedynczego projektu może wynosić od 100 000 do 500 000 euro.

W ramach Działania 1. ogłoszony zostanie tylko jeden nabór wniosków, który potrwa do 31 grudnia 2026 r. Wnioski w ramach Działania 2. można składać do 10 listopada 2026 r. Decyzje o dofinansowaniu zostaną ogłoszone na przełomie pierwszego i drugiego kwartału 2027 r. Kolejne nabory w ramach Działania 2. zostaną ogłoszone w 2027 i 2028 r.

Aby wziąć udział w inicjatywie, podpisane elektronicznie wnioski należy składać za pośrednictwem systemu e-Doręczeń: dla Działania 1 oraz dla Działania 2.