Do 15 lutego br. trwa nabór zgłoszeń do tegorocznej, 51. edycji ogólnopolskiego konkursu „Zabytek Zadbany”. Organizatorami inicjatywy są Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Generalny Konserwator Zabytków. Za realizację przedsięwzięcia odpowiada Narodowy Instytut Dziedzictwa.

Nadrzędnym celem konkursu „Zabytek Zadbany” jest promocja:

• opieki nad zabytkami, w tym propagowanie najlepszych wzorów badań, konserwacji, adaptacji, utrzymania i zagospodarowania zabytków, w szczególności prawidłowego wykonywania prac badawczych, konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku;
• właściwego jego użytkowania, które podkreśla jego walory oraz rewaloryzację.

Inicjatywa skierowana jest do właścicieli, posiadaczy i zarządców obiektów zabytkowych wpisanych do rejestru zabytków nieruchomych, którzy wzorowo wywiązują się z obowiązku opieki nad zabytkami, wojewódzkich konserwatorów zabytków, kierowników delegatur Wojewódzkich Urzędów Ochrony Zabytków oraz konserwatorów samorządowych.

Zgłoszenia do konkursu można składać w siedmiu kategoriach:

• Utrwalenie wartości zabytkowej obiektu,
• Rewaloryzacja przestrzeni kulturowej i krajobrazu, w tym założenia dworskie i pałacowe,
• Adaptacja obiektów zabytkowych,
• Architektura i budownictwo drewniane,
• Zabytki techniki, w tym budownictwo przemysłowe i inżynieryjne,
• Zabytek dostępny dla prac uwzględniających przystosowanie zabytków dla osób ze szczególnymi potrzebami, oraz w kategorii specjalnej Właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem.

Zgłaszane do inicjatywy obiekty muszą spełnić takie kryteria jak:

• być wpisane do rejestru zabytków nieruchomych,
• wszelkie prace badawcze i konserwatorskie oraz roboty budowlane muszą być wykonane zgodnie z pozwoleniem właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków oraz
• prace przy zabytku muszą zakończyć się w okresie 5 lat od roku poprzedzającego złożenie wniosku.

W kategorii specjalnej jury przyzna nagrodę główną, natomiast w pozostałych nagrodę i maksymalnie trzy wyróżnienia. Laureaci otrzymują dyplomy oraz tablice z brązu do oznaczenia zabytku, a wyróżnieni dyplomy i odpowiednie tablice.

Aby wziąć udział w konkursie, zgłoszenia należy przesłać pocztą na adres Narodowy Instytut Dziedzictwa, Oddział Terenowy w Olsztynie, ul. 11 Listopada 4, 10-104 Olsztyn z dopiskiem: Zabytek Zadbany.

Ogłoszenie laureatów oraz uroczysta gala wręczenia nagród odbędzie się do 31 października 2026 r. Wyniki konkursu zostaną podane do wiadomości publicznej na stronie internetowej Narodowego Instytutu Dziedzictwa.